Học bổng giao lưu văn hóa (GLVH) Mỹ hứa hẹn điều gì?
Với tư cách là những đại sứ giới thiệu nền văn hóa Việt Nam đậm đà bản sắc đến cộng đồng người Mỹ cũng như bạn bè quốc tế, tham gia vào học bổng này du học sinh sẽ được miễn 100% học phí và tiền sinh hoạt phí tại gia đình bản xứ (nhà host) trong suốt một năm học. Bạn trẻ sẽ được thụ hưởng một chương trình giáo dục hàng đầu thế giới với kết quả là tấm bằng tốt nghiệp cấp 3 tại một trường công lập danh tiếng của Mỹ. Đồng nghĩa với việc mở ra một cơ hội mới để đạt học bổng / nộp hồ sơ xét tuyển để học tiếp lên Đại học tại Mỹ hoặc bất kỳ quốc gia nào bạn ưa thích mà không cần phải học lại Trung học.
Riêng với tổ chức CCI - tổ chức trao đổi văn hóa được Bộ Ngoại giao Mỹ ủy quyền điều phối học bổng này (tuyển chọn học sinh Việt Nam), các bạn trẻ sẽ thêm cơ hội tham gia những hoạt động xã hội, từ thiện, cùng những hoạt động bảo vệ môi trường để có thêm “điểm cộng” khi xét tuyển vào các trường Đại học Mỹ. Ví dụ giải thưởng Green Heart.
Ngoài ra, chương trình còn tạo cơ hội du học kết hợp du lịch đến một thành phố và bang khác nơi mình học tập và sinh sống vào những dịp nghỉ lễ Giáng Sinh, Phục Sinh, Tết mà không tốn phí cũng là một trong những hoạt động do tổ chức CCI thực hiện và được các bạn trẻ luôn mong chờ.
Muốn săn học bổng – chuẩn bị những gì?
Kinh nghiệm – Điều không thể thiếu.
Muốn xin được học bổng du học dứt khoát bạn phải có điểm tiếng Anh và điểm học ở bậc cao nhất tại Việt Nam. Sau khi đã lo được hai đầu điểm này đẹp rồi thì bạn cũng phải tính đến những yêu cầu khác nữa.
Nếu bạn đã học xong đại học ở Việt Nam và muốn xin một học bổng Thạc sỹ thì chắc chắn là bạn sẽ phải có dắt lưng ít nhất hai năm kinh nghiệm làm việc. Công việc bạn làm càng liên quan trực tiếp đến ngành bạn đã học và dự tính sẽ học bao nhiêu càng tốt bấy nhiêu. Chứng minh được điều này sẽ là một sự thuyết phục lớn với hội đồng xét duyệt học bổng. Có người chỉ đơn giản xin giấy xác nhận của cơ quan nơi mình đã làm hoặc đang làm trong đó có nói rõ vị trí công tác của ứng viên cùng với thời gian công tác kèm theo chữ ký của thủ trưởng cơ quan hoặc người trực tiếp quản lý bạn, tất nhiên là có con dấu cộp vào.
Nếu bạn đủ tự tin vào những yếu tố khác trong hồ sơ của mình chẳng hạn như bảng điểm và điểm tiếng Anh quá cao rồi thì phần chứng minh số năm kinh nghiệm không cần quá cầu kỳ cũng được, miễn sao có đủ số năm họ yêu cầu và vị trí công tác phù hợp. Còn nếu điểm của bạn chưa được cao, nhất là điểm học đại học là thứ không thể làm lại được nữa, thì phần chứng minh kinh nghiệm này lại chính là "đất" để cho bạn thể hiện mình tạo ra ấn tượng tốt đẹp khiến những người xét duyệt hồ sơ của bạn không thể không đưa bạn vào tầm ngắm.
Phải thể hiện mình thế nào trong hồ sơ?
Trong các khóa học cấp bằng (degrees) thì học Thạc sỹ (Master) mất ít thời gian nhất, thường là một năm rưỡi hoặc hai năm. Như vậy, chi phí cho một khóa học Master sẽ đỡ tốn kém hơn cả. Ngoài ra đặc trưng của bậc học này là tương đối thực tiễn, mang tính ứng dụng cao chỉ ngoại trừ những chương trình Thạc sỹ Nghiên cứu dành cho những người đi theo con đường nghiên cứu học thuật như một bước đệm cho việc học Tiến sỹ về sau. Còn đâu hầu hết các khóa học Thạc sỹ là coursework với chương trình cập nhật giúp người học, vốn dĩ đã có kinh nghiệm làm việc, tiếp cận và thâu nạp được những kiến thức, phương pháp, tác phong… tân tiến nhất để rồi kết thúc khóa học sẽ quay về cập nhật và áp dụng chúng trong môi trường Việt Nam. Đấy chính là ý nghĩa của các chương trình học bổng phát triển dành cho các nước thuộc thế giới thứ ba. Chương trình học bổng Ausaid từ ít nhất năm năm trở lại đây đã không còn học bổng cho bậc đại học mà chuyển hết qua sau đại học có lẽ cũng vì nguyên nhân này.
Nếu ý thức được đúng điều này thì trong hồ sơ của mình bạn cần phải nêu bật được tính liên quan giữa những cái bạn đã học, đã làm với những cái bạn đang mong muốn được học để rồi sẽ làm gì sau đó. Tóm lại trong phần giới thiệu kinh nghiệm bản thân bạn phải thuyết phục sao cho ban xét duyệt học bổng thấy rằng bạn đúng là người mà họ đang tìm. Thực tế là nhiều người chỉ có bảng điểm đại học hết sức "xoàng xĩnh" nhưng nhờ tiếng Anh tốt và kinh nghiệm rạn dày và điều đó được thể hiện qua hồ sơ một cách chuyên nghiệp và ấn tượng nên cuối cùng đã giật được học bổng. Vì tính chất của hầu hết, nếu như không muốn nói là tất cả, các loại học bổng dành cho các nước chậm phát triển là giúp các quốc gia đó phát triển nên thực tế là học bổng sau đại học bao giờ cũng nhiều hơn học bổng đại học, trong đó thì học bổng Master bao giờ cũng là nhiều nhất vì những nguyên nhân đã nói ở trên. Vậy nên chỉ trừ khi bạn đi theo con đường nghiên cứu và học thuật còn thì trong hồ sơ bạn không nên chỉ tập trung vào việc chứng minh mình là người học giỏi nhất, điều ấy là rất khó và ít nhiều không tưởng. Thay vào đó, một cách hợp lý và cũng thiết thực hơn là bạn hãy chứng minh mình là người có khả năng và, nhất là, mình là người phù hợp nhất cho chương trình học bổng này.
Cho dù bạn có là thủ khoa hay á khoa nhưng trong thâm tâm bạn cũng chưa biết chọn ngành học cụ thể nào hoặc sau đó sẽ làm gì thì cũng rất khó để có thể thuyết phục được hội đồng xét duyệt. Bạn phải biết được, hoặc ít nhất là cũng tỏ ra, là mình thực sự muốn gì trước khi muốn thuyết phục người khác. Tình trạng chung của nhiều sinh viên nhất là những sinh viên thuộc ngành khoa học xã hội là có thể điểm học rất cao nhưng khi cần phải quyết định và lựa chọn lại phân vân, lưỡng lự, thậm chí là hoang mang không biết chọn ngành nào. Có lẽ những người xét học bổng rất "sợ" trao học bổng cho những người cứ lao vào xin học bổng bằng được cái đã, học gì, làm gì rồi sau đó tính sau. Cho dù có thể đấy là tình trạng không phải là không phổ biến trong giới săn học bổng luôn ôm trong mình tinh thần "vượt thoát" nhưng có lẽ tốt hơn hết là bạn cũng nên có kế hoặch rõ ràng cho mình. Tất cả chỉ là làm sao cho hồ sơ của bạn thật ấn tượng và thuyết phục.
Kinh nghiệm làm việc bao nhiêu thì đủ?
Các chương trình cấp học bổng thạc sỹ thường đòi hỏi ít nhất hai năm kinh nghiệm nhưng cũng có sự linh động nhất định. Nhiều khi chỉ cần là bạn tốt nghiệp được hai năm, điều này căn cứ vào ngày cấp bằng, và có đi làm sau khi tốt nghiệp. Có những bạn ra trường đã lâu nên vấn đề thời gian công tác không phải là nỗi lo. Tuy nhiên cũng xin chớ lầm tưởng là càng có nhiều "thâm niên công tác" thì càng chắc phần thắng trong tay vì nhiều khi trong công việc thì người phương Tây có những quan niệm khác với người Á Đông về cái gọi là kinh nghiệm. Thường họ sẽ quan tâm nhiều hơn tới công việc bạn đang làm hoặc công việc gần nhất mà bạn từng làm.
Vậy nên trong hồ sơ của mình bạn nên chú ý nhiều hơn tới những công việc và vị trí công tác đang có hay nắm giữ gần đây nhất thay vì chỉ chăm chút cho một dĩ vãng oanh liệt từ năm năm về trước trừ phi là nó có liên quan mật thiết tới chương trình học bổng và ngành bạn đang xin học nên không thể không nhắc tới. Còn nếu bạn chỉ dồn tâm sức của mình nhằm "tái hiện" một quá khứ vàng son trong hồ sơ trong khi phần hiện tại thì rất mờ nhạt hoặc quá mù mờ thì rất có thể những người xét duyệt sẽ nghĩ rằng người này đã "hết thời" rồi. Bao giờ họ cũng muốn dành học bổng cho những ứng viên nhiều hứa hẹn và đầy tiềm năng vì mục đích của họ là giúp bạn "phát triển" để thông qua đó giúp phát triển đất nước bạn.
Tóm lại, khi chuẩn bị hồ sơ xin học bổng phần chứng minh kinh nghiệm công tác thì thay vì chỉ trả lời câu hỏi: "Có bao nhiêu kinh nghiệm?" thì bạn nên quan tâm tới một câu hỏi khác có khi còn quan trọng hơn là: "Kinh nghiệm như thế nào?"
Để cạnh tranh với các "cường quốc về học bổng" như Mỹ, Canada, Singapore, Newzealand và Trung Quốc, nước Úc tung ra nhiều dạng học bổng. Hàng năm, Cơ quan Viện trợ Úc (AusAid) dành cho Việt Nam 150 suất học bổng phát triển (Development Scholaship). Những nguồn học bổng khác đến từ các cơ quan khác như Bộ Giáo dục Úc (học bổng Endeavour), Bộ Quốc phòng Úc, Cơ quan Cảnh sát Liên bang Úc, các tổng công ty lớn và các trường đại học và trung học.
Năm 2005, trong tổng số 5296 du học sinh Việt Nam ở Úc, khoảng ba phần tư đi học theo lối tự trả tiền, còn lại là số lượng du học sinh được hưởng học bổng và các loại đài thọ khác nhau. Về phía nhà nước Việt Nam, được biết những chỉ tiêu học bổng du học đã và đang được đưa về trải đều cho trên 60 tỉnh thành, số lượng bao nhiêu thường tùy thuộc vào được tính toán dựa trên sự cân bằng giới tính, dân số với chính sách động viên tài năng từ các địa phương.
Vùng sâu vùng xa như Tây nguyên và Tây bắc tất nhiên sẽ được ưu tiên về những chỉ tiêu, tiêu chuẩn tuyển lựa để du học; tất cả thuộc vào chính sách ưu tiên nhiều mặt của chính phủ cho những nơi này, đặc biệt trong những năm gần đây. Những ưu tiên đó được thể hiện trong mức độ điểm học tập chính khóa cuối phổ thông, và đặc biệt là kỹ năng tiếng Anh, cụ thể là điểm IELTS và TOEFL.
Thành tích ngoại khóa - điều kiện bổ sung
Một lợi thế để giành học bổng là có được những thành tích ngoại khoá trong những năm học phổ thông của mình. Quay lại với sinh viên Trà My, cô nói thêm về một bí quyết để có thể vượt trên những đối tượng khác trong cuộc chạy đua kiếm học bổng: "Không những có thành tích học giỏi mà mình còn tham gia những lĩnh vực [ngoại khoá] khác, tham gia các công tác xã hội hay các hoạt động từ thiện chẳng hạn."
Bản thân My khi học đại học ở Việt Nam đã tham gia công tác đoàn và dạy các em nhỏ ở làng trẻ em mồ côi SOS ở Hà Nội. Trong số những học sinh được học bổng ở Úc, chúng ta đã nghe những thành tích như "đoạt giải toán quốc tế", thắng trong cuộc thi "Đường Lên Đỉnh Olympia" hoặc quán quân của nhiều cuộc thi tiếng Anh ở Việt Nam.
Cuộc săn tìm học bổng là như vậy, nhưng vẫn chỉ là một phần trong những bước cơ bản của tiến trình du học mà học sinh Việt Nam phải thực hiện. Sáu bước đó là những gì? Trong những kỳ sau, mục "Đời sống sinh viên" sẽ giới thiệu cùng quý vị và các bạn.
Thông tin thêm
Học bổng Phát triển của Úc (Australian Development Scholarship) là hình thức hỗ trợ hợp tác phát triển giữa Úc và quốc gia đối tác mà Úc có chương trình viện trợ song phương.
|
| 
