“Cái cảm giác được ‘làm chủ nhà’ sướng lắm ông ạ”, Nguyên chia sẻ với khuôn mặt hí hửng của hơn 2 tháng trước.

Có ở đời du học, trải sự nơm nớp tìm nhà và ‘kinh hoàng’ dời nhà mới hiểu được cảm giác sung sướng này của Nguyên khi lần đầu đi ‘hold nhà’, dù thực tế đó cũng chỉ là ‘cõi tạm’.

“Tôi lãnh đủ quả này, chủ trừ gần sạch tiền bond (tiền đặt cọc), mọi người đi hết, trăm sự đổ đầu mình”, vẫn là cậu bạn, sau ngày thanh lí hợp đồng thuê nhà, khuôn mặt đã méo xệch.

‘Hold nhà’ hoá ra cũng gian nan như chính đời du học. Gian nan và lắm khi, nhiều nỗi rủi ro.

‘Hold nhà’ là việc bạn đứng tên thuê cả một căn hộ hay một ngôi nhà để ở, hoặc nếu dư phòng, bạn có thể cho người khác thuê lại. Việc ‘hold nhà’ có thể qua những người môi giới (agents) hay trực tiếp làm việc với chủ nhà (landlord). Thông thường các du học sinh muốn thuê nhà trực tiếp từ chủ do giá nhà sẽ giảm đi được ít nhiều và mọi việc dễ dàng hơn. Tuy nhiên, cái gì cũng có giá của nó.

Nguyên có lẽ là người thấm câu nói này hơn ai hết. Sự đơn giản của người chủ mà cậu lầm tưởng ban đầu là lòng tốt cuối cùng đã khiến Nguyên phải trả một khoản tiền “đắt gấp ba lần so với đi thuê phòng trong ngần ấy thời gian”. Câu tặc lưỡi: “Coi như ngu phí” dường như cũng chỉ là lời chữa cháy của anh chàng ‘của đau con xót’.

Nhà cũ khá chật và đông đúc khiến Nguyên muốn chuyển ra ngoài đã lâu mà chưa có điều kiện. Phần vì ngại và cũng phần vì chưa biết cách thức. Tới khi có anh bạn học xong và ngỏ ý muốn cậu tiếp tục thay anh ta đứng tên hợp đồng nhà với nguyên vẹn mọi người ở lại thì Nguyên quả đã như ‘cá ra biển lớn’. Ngôi nhà khiến cậu rất ưng ý, dù phòng ốc bừa bộn. Sự đơn giản của con trai và cũng lần đầu tiên ‘hold nhà’ khiến cậu nghĩ đơn giản chỉ cần nhắc mọi người dọn dẹp lại là được. Đấy là sai lầm đầu tiên của Nguyên.

Khi thay anh bạn để kí hợp đồng, chủ nhà – landlord tới kiểm tra căn nhà và ‘cho qua’ mọi thứ khi kết thúc hợp đồng với anh bạn kia để chuyển tên cho Nguyên. Tiền bond của toàn bộ căn nhà người chủ vẫn giữ và Nguyên chỉ cần thanh toán lại số đó cho anh bạn. Nguyên thấy điều đó đơn giản và cũng tiện, mọi người đều thoải mái và nhanh chóng. Đấy là sai lầm thứ hai của Nguyên. Mọi thứ không có gì dễ dàng như cậu nghĩ.

Tới ngày phải trả lại nhà, dù mới ở hai tháng, Nguyên mới té ngửa vì mọi thứ trong nhà đều bị qui là hỏng hóc hay xuống cấp. Thảm, tường bị bôi bẩn không thể làm sạch, bóng đèn mất chụp, ghế sofa bị mất, bàn bị hỏng chân, cửa bị long chốt, bếp quá cáu bẩn và nhà tắm không được dọn dẹp sạch sẽ... Mọi thứ người chủ chỉ ra đều khiến Nguyên ngã ngửa bởi khi chuyển tên từ anh bạn, người chủ không làm điều đó. Đụng đâu trừ tiền đấy, chưa kể Nguyên còn phải ‘è lưng’ dọn sạch sẽ toàn bộ đồ đạc mọi người trong nhà bỏ lại. Những thứ mà bao nhiêu người đã ở trước Nguyên nhiều năm tự bao giờ mang, mua, tha, lôi về.

Mọi người đã đi hết, một mình ‘chịu trận’ nhưng Nguyên không thể làm khác, đơn giản bởi người chủ nhà đã làm đúng luật và cậu chỉ biết tự trách sự đơn giản và ngờ nghệch của mình khi không nắm rõ mọi thứ.

“Kiểm tra kĩ và xác nhận điều kiện căn nhà ngay từ đầu với chủ/agent và chỉ chịu trách nhiệm về những gì của mình từ thời điểm mình thuê mà thôi. Mọi thứ phải ghi chú cẩn thận và làm việc trực tiếp với chủ, không chuyển tiền bond qua lại cho bạn bè. Đừng làm việc với niềm tin và lời nói, càng kĩ càng tốt, nếu cần lấy máy ảnh ra chụp lại mọi thứ để làm bằng chứng”. Đó là những kinh nghiệm được đổi lại bằng khoản ‘ngu phí’ khá nặng mà Nguyên tự nhận.

“Có đứa đứng ra ‘hold’ năm cái nhà một lúc và lãi to đấy ông ạ. Nhưng thôi, từ giờ tới cuối đời tôi chỉ thuê phòng riêng thôi, chả phải lo lắng gì”, Nguyên cười méo xệch.